Ürün Yönetimi Sözlüğü · Adım 3 · Problem

Yapılacak iş (JTBD)

İngilizce: Jobs to be Done

Müşterinin bir ürünü, belirli bir durumda ilerleme kaydetmek, yani bir işi yaptırmak için “işe aldığını” varsayan yaklaşım. Clayton Christensen ile yaygınlaştı; odağı müşterinin özelliklerinden ulaşmak istediği sonuca çevirir.

Yapılacak iş yaklaşımı basit ama güçlü bir soru sorar: müşteri bu ürünü hangi işi yaptırmak için işe alıyor? Pazarlamanın bilinen sözüyle, insanlar matkap değil duvarda bir delik ister; o deliği de bir tablo asmak, yani evini güzelleştirmek için ister. İş üç boyutta düşünülür: işlevsel (ne yapılması gerekiyor), duygusal (kişi nasıl hissetmek istiyor) ve sosyal (başkalarının gözünde nasıl görünmek istiyor). Yaygın bir yazım kalıbı: “[Durum] olduğunda, [motivasyon] istiyorum, böylece [beklenen sonuç].”

Yaklaşımın en büyük katkısı rekabeti yeniden tanımlamasıdır. Aynı işi yaptırmak için müşterinin işe alabileceği her şey rakiptir: başka bir uygulama, bir hesap tablosu, bir çalışan, hatta işi ertelemek. Tasarım Odaklı Ürün Yönetimi’nde persona “kim?” sorusunu, yapılacak iş ise “o kişi bu anda neyi başarmaya çalışıyor?” sorusunu cevaplar. İkisi birlikte, demografiye değil duruma dayalı bir müşteri anlayışı verir. Aynı persona farklı durumlarda farklı işler için farklı ürünleri işe alabilir.

ÖrnekProje yöneticisi Zeynep raporlama asistanını “rapor yazmak” için değil, “cuma günü yöneticisinin karşısında projenin kontrol altında olduğunu güvenle gösterebilmek” için işe alır. Bu iş tanımı, ekibin risk uyarılarını rapor şablonundan daha önemli görmesini sağlar.

Sık yapılan hata. Yapılacak işi ürünün bir özelliği olarak yazmak. “Rapor oluşturmak” bir özelliktir; “yöneticime projenin durumunu güvenle anlatabilmek” bir iştir.

AI katmanı Yapay zekâ görüşme dökümlerinden iş ifadelerini ve durumları çıkarmaya yardımcı olur; ama duygusal ve sosyal boyutlar çoğu zaman satır aralarında, ses tonunda ve tereddütte saklıdır.

İlgili kavramlar

← Wizard of Oz testi Bütün kavramlar Yetkisi olmadan liderlik →