Ürün Yönetimi Sözlüğü · Adım 9 · Fizibilite

İş modeli kanvası

İngilizce: Business Model Canvas

Bir ürünün ya da işin nasıl değer yarattığını, sunduğunu ve kazandığını dokuz yapı taşında tek sayfada gösteren görsel çerçeve. Alexander Osterwalder ve Yves Pigneur tarafından geliştirildi.

Kanvasın dokuz yapı taşı şunlardır: müşteri segmentleri, değer önerisi, kanallar, müşteri ilişkileri, gelir akışları, anahtar kaynaklar, anahtar faaliyetler, anahtar ortaklıklar ve maliyet yapısı. Sağ taraf değerin müşteriye nasıl ulaştığını ve gelire nasıl dönüştüğünü, sol taraf bu değeri üretmek için gereken altyapıyı ve maliyeti anlatır. Gelir akışları kutusu ürünün gelir modelini, yani abonelik, lisans, işlem ya da kullanım başı ücret, komisyon veya reklam gibi kazanç biçimini netleştirir.

Kanvas bir iş planı değil, bir varsayımlar haritasıdır. Her kutudaki ifade doğrulanana kadar bir hipotezdir ve fizibilite çalışmasında sınanır. Yeni girişimlerde sık kullanılan uyarlaması Lean Canvas (Ash Maurya) bazı kutuları problem, çözüm, anahtar metrikler ve haksız avantajla değiştirir. Tasarım Odaklı Ürün Yönetimi’nde persona müşteri segmentine, acı ve kazançlar değer önerisine, fizibilite ise gelir akışları ve maliyet yapısına bağlanır. Böylece on adımın çıktısı tek sayfalık bir iş modeline bağlanır.

ÖrnekRaporlama asistanının kanvasında müşteri segmenti orta ölçekli proje şirketleri, kanal mevcut proje yönetim araçlarının uygulama pazarı, gelir akışı kullanıcı başı aylık abonelik, en büyük maliyet kalemi ise model çağrılarıdır. Son kutu, fiyatlandırma kararını doğrudan etkiler.

Sık yapılan hata. Kanvası bir kez doldurup sunuma eklemek. Kanvas, varsayımlar test edildikçe değişmesi gereken canlı bir çalışma yüzeyidir.

AI katmanı AI-native ürünlerde maliyet yapısı kutusu yeniden önem kazandı: her etkileşim gerçek para harcadığı için kullanıcı arttıkça maliyet de artar ve gelir modeli buna göre kurulmalıdır.

İlgili kavramlar

← İnsan döngüde Bütün kavramlar Kabul kriterleri →